Xây dựng - Nông nghiệp - Môi trường

Gia đình tôi khai hoang, sử dụng ổn định và xây dựng nhà ở trên thửa đất từ năm 1996 đến nay, không có tranh chấp. Năm 2003, Nhà nước cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất với diện tích 200 m² đất ở theo hạn mức. Trên Giấy chứng nhận có ghi chú phần diện tích còn lại là “đất trống cùng thửa”. Qua các giai đoạn đo đạc, lập bản đồ và cơ sở dữ liệu địa chính, thửa đất được thể hiện như sau: Theo bản đồ 64/CP đã được duyệt, thửa đất thuộc loại đất hoang đồi; theo bản đồ 60/CP (chưa được duyệt), diện tích gia đình tôi quản lý, sử dụng khoảng 2.500 m²; theo cơ sở dữ liệu địa chính được duyệt năm 2013, diện tích sử dụng thể hiện khoảng 3.500 m². Hiện nay, theo quy hoạch phân khu chi tiết, khoảng 2.500 m² phù hợp quy hoạch đất ở; phần diện tích còn lại quy hoạch đất lâm nghiệp và đất giáo dục. Nay gia đình tôi có nhu cầu đăng ký, cấp Giấy chứng nhận đối với phần diện tích đất trồng cây lâu năm tăng thêm so với Giấy chứng nhận đã cấp trước đây. Tôi xin hỏi, diện tích đất trồng cây lâu năm tăng thêm nêu trên được thực hiện theo thủ tục cấp đổi, xác định tăng diện tích trên Giấy chứng nhận đã cấp; hay phải tách thửa và cấp Giấy chứng nhận mới riêng biệt? Trường hợp sử dụng đất ổn định từ năm 1996 đến nay, đã được thể hiện qua các thời kỳ bản đồ và cơ sở dữ liệu địa chính, thì khi đăng ký cấp Giấy chứng nhận phần diện tích tăng thêm có bị xử phạt vi phạm hành chính hay không? Phần diện tích đất trồng cây lâu năm nêu trên có được xác định là đất vườn cùng thửa đất ở, có nguồn gốc sử dụng ổn định cùng khuôn viên nhà ở hay không?

Tôi được thanh lý tài sản (nhà) trên đất cho công nhân năm 2002, nhưng do bản đồ thanh lý sai, cắt mất phần tài sản nằm trên đất 12,8 m2. Năm 2003, tôi phá dỡ để xây dựng lại nhà và ở ổn định từ đó đến nay, không có tranh chấp. Năm 2005, chính quyền đã cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, có đo đạc lại nhưng không thấy thông báo điều chỉnh gì, lại cấp nguyên trạng theo bản đồ thanh lý sai. Bây giờ đo đạc lại thì đất có số dư lớn hơn là 12,8 m2. Chính quyền đồng ý bổ sung diện tích dư này nhưng lại ghi chú là đất lấn chiếm, yêu cầu xử phạt. Tôi xin hỏi, xử phạt như vậy có đúng không? Và mức phạt cụ thể là bao nhiêu, theo quy định nào?

Tôi có thu nhập chính tại công ty A và thu nhập không thường xuyên tại công ty B (tiền công theo dự án). Xin hỏi, khi xác nhận thu nhập để làm hồ sơ mua nhà ở xã hội tôi có cần xác nhận thu nhập tại công ty B không?

Cháu tôi có hộ khẩu thường trú tại TP. Hà Nội, là lao động tự do, có đất nông nghiệp và làm ruộng tại tỉnh Thái Nguyên. Nay đất thuộc diện Nhà nước thu hồi. Để có thể được nhận hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp, cơ quan giải phóng mặt bằng hướng dẫn xin xác nhận của UBND cấp xã nơi cư trú là không có thu nhập thường xuyên và không hưởng lương từ ngân sách Nhà nước, và đến UBND phường nơi có đất nông nghiệp xin xác nhận là cá nhân sản xuất nông nghiệp và có thu nhập ổn định từ sản xuất nông nghiệp. Cháu tôi đã xin xác nhận của nơi cư trú như yêu cầu nhưng khi đến phường nơi có đất xin xác nhận nội dung trên thì chỉ được đồng ý xác nhận có đất nông nghiệp tại địa phương, không đồng ý xác nhận có thu nhập từ sản xuất nông nghiệp. Tôi xin hỏi, các cơ quan yêu cầu và xác nhận như vậy có đúng không? Cháu tôi phải làm thế nào để nhận được tiền hỗ trợ?

Tôi đủ điều kiện thu nhập để mua nhà ở xã hội. Tuy nhiên, trong năm 2025, tôi làm việc tại 04 công ty khác nhau. Khi làm thủ tục theo Mẫu số 04 (Văn bản hợp nhất 08/VBHN-BXD năm 2025), tôi gặp vướng mắc: Công ty tôi đang làm chỉ xác nhận phần lương họ trả (tháng 9-12/2025) và từ chối xác nhận tổng thu nhập 12 tháng vì không kiểm tra được chính xác thu nhập từ 03 công ty còn lại, đồng thời không muốn chịu trách nhiệm nếu các công ty kia xác nhận không chính xác. Hiện tôi có đủ giấy xác nhận thu nhập thực tế và bảng lương từ cả 04 công ty trong năm 2025. Tôi xin hỏi, Mẫu số 04 bắt buộc phải do một doanh nghiệp xác nhận tổng thu nhập 12 tháng hay có thể chấp nhận nhiều xác nhận riêng lẻ từ từng doanh nghiệp nơi người lao động đã làm việc? Trong trường hợp doanh nghiệp hiện tại từ chối xác nhận tổng hợp thu nhập, tôi có thể nộp đồng thời giấy xác nhận và bảng lương của các công ty đã trả thu nhập trong kỳ kê khai hay không?

Tôi được tặng cho thửa đất diện tích 145 m2, được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tháng 02/2024, trong đó 40 m2 là đất ở và 105 m2 là đất trồng cây lâu năm. Tại trích lục thửa đất trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất có xác định vị trí phần đất ở và đất cây lâu năm, phần đất ở 40 m2 giáp ngõ và 105 m2 đất trồng cây lâu nằm phía trong. Ranh giới giữa 2 loại đất này được đánh dấu bằng nét đứt. Tuy nhiên, hiện trạng thực tế tại vị trí đất trồng cây lâu năm có ngôi nhà do cha ông để lại diện tích 40 m2, được xây từ đầu những năm 1990. Nay tôi phát hiện vị trí đất ở không trùng khớp với vị trí ngôi nhà (hoặc ngược lại) và muốn đính chính Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất để phù hợp hiện trạng. Xin hỏi, tôi có thể đề nghị đính chính Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất bằng việc xóa bỏ nét đứt phân biệt phần đất ở và đất trồng cây lâu năm trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hay không?

Vợ chồng tôi làm việc tại khu công nghiệp và đang thuê nhà tại Khu thiết chế Công đoàn theo hình thức thuê nhà ở xã hội. Trong quá trình tìm hiểu và nộp hồ sơ đăng ký mua nhà ở xã hội tại các dự án, tôi được chủ đầu tư thông tin rằng hồ sơ của tôi không được tiếp nhận do đang thuê nhà tại Khu thiết chế Công đoàn. Tôi xin hỏi, người đang thuê nhà tại Khu thiết chế Công đoàn theo hình thức thuê nhà ở xã hội, không phát sinh quyền sở hữu, có thuộc trường hợp “đã được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở dưới mọi hình thức” và bị loại khỏi đối tượng được xét mua nhà ở xã hội theo Điều 76 Luật Nhà ở hay không?

Căn cứ khoản 3 Điều 11 Nghị quyết số 254/2025/QH15: "Trường hợp chuyển mục đích sử dụng một phần thửa đất thì không bắt buộc thực hiện tách thửa. Việc hợp các thửa đất không bắt buộc cùng mục đích sử dụng đất, cùng hình thức trả tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, cùng thời hạn sử dụng đất". Căn cứ điểm b, khoản 2 Điều 220 Luật Đất đai 2024: "b) Trường hợp chuyển mục đích sử dụng một phần thửa đất thì thực hiện tách thửa, diện tích tối thiểu của thửa đất sau khi tách phải bằng hoặc lớn hơn diện tích tối thiểu của loại đất sau khi chuyển mục đích sử dụng. Đối với thửa đất có đất ở và đất khác thì không bắt buộc thực hiện tách thửa khi chuyển mục đích sử dụng một phần thửa đất, trừ trường hợp người sử dụng đất có nhu cầu tách thửa". Tôi xin hỏi, như vậy, việc chuyển mục đích một phần thửa đất nông nghiệp độc lập sẽ được áp dụng theo quy định nào? Căn cứ điểm b khoản 2 Điều 14 Nghị định số 49/2026/NĐ-CP và Công văn số 2853/SNNMT-QLĐĐ ngày 18/3/2026 của Sở Nông nghiệp và Môi trường Nghệ An thì thẩm quyền về việc chuyển mục đích sử dụng đất thuộc về UBND xã, phường. Đồng thời, nếu áp dụng theo điểm b khoản 2 Điều 220 Luật Đất đai 2024, thì việc tách thửa để xác định ranh giới phần diện tích đất xin chuyển mục đích sẽ do UBND xã hay Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai thực hiện?

Tôi thuộc đối tượng thu nhập thấp ở khu vực đô thị, lương dưới 25 triệu đồng, chưa từng sở hữu 1 mảnh đất hay căn nhà nào. Trong quá trình tìm hiểu và chuẩn bị hồ sơ mua nhà ở xã hội, tôi gặp khá nhiều khó khăn. Thứ nhất là việc có biểu mẫu đúng cho các giấy tờ cần thiết (mẫu đơn xác nhận thu nhập, mẫu đơn đăng ký mua nhà ở xã hội,...). Có rất nhiều luật, nghị định, thông tư liên quan những giấy tờ này khiến tôi không biết mình dùng mẫu đúng chưa hay mẫu đã hết hiệu lực. Thứ hai là vấn đề sử dụng các biểu mẫu có sẵn trên cổng dịch vụ công khi đăng ký dịch vụ công online. Nhà nước đã thúc đẩy mạnh việc chuyển đổi số, tích hợp nhiều dịch vụ trong các ứng dụng dành cho công dân, nhưng tôi vẫn gặp rắc rối trong việc đăng ký online. Có 3 dịch vụ tôi làm online trên Cổng dịch vụ công quốc gia: Xác nhận thông tin về cư trú; thủ tục cấp Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân; cung cấp thông tin, dữ liệu đất đai Tôi đã đăng ký xác nhận thông tin về cư trú thành công, hồ sơ được duyệt, tôi nhận được tài liệu điện tử xác nhận cho việc thường trú tại địa phương. Tuy nhiên, khi thực hiện online 2 dịch vụ còn lại, tôi đã gặp vướng mắc. Đặc biệt là thủ tục đăng ký cung cấp thông tin, dữ liệu đất đai. Tôi sử dụng mẫu có sẵn được cung cấp bởi trang web dịch vụ công là biểu mẫu Giấy xác nhận về điều kiện nhà ở theo Thông tư số 05/2024/TT-BXD và Cổng dịch vụ công có thể tự điền biểu mẫu từ dữ liệu thông tin nhân thân một cách nhanh chóng và dễ dàng. Khoảng 10 ngày sau tôi được thông báo đến nhận kết quả giải quyết hồ sơ thành công. Nhưng kết quả tôi nhận được lại là hồ sơ dùng biểu mẫu đã hết hiệu lực nên việc yêu cầu cung cấp thông tin dữ liệu đất đai không được duyệt. Tôi đã phải thực hiện lại thủ tục này. Đến lúc nhận được kết quả giải quyết hồ sơ yêu cầu cung cấp thông tin dữ liệu đất đai tôi mới biết phải nộp hồ sơ cho chi nhánh tại địa phương có dự án nhà ở xã hội. Tôi không biết nên đã nộp hồ sơ cho chi nhánh nơi tôi thường trú, địa phương không có dự án. Sau đó tôi đã nộp lại đúng địa chỉ. Sau quá trình làm thủ tục và gặp nhiều vướng mắc, tôi xin hỏi, liệu nhà nước có cơ chế nào xác thực nhanh chóng cho những trường hợp như tôi để tôi không phải ra tận chi nhánh văn phòng đất đai ở địa phương có dự án nhà ở xã hội để xác nhận không? Nếu có nhà đất ở địa phương khác nhưng không có tại địa phương có dự án nhà ở xã hội thì vẫn đăng ký mua nhà ở xã hội có đúng không? Tôi đề nghị cơ quan chức năng hướng dẫn, công khai cụ thể quy trình, biểu mẫu để đăng ký mua nhà ở xã hội.

Gia đình tôi được UBND xã cấp đất trang trại kết hợp rừng sản xuất từ năm 2021. Gia đình sản xuất ổn định trên mảnh đất từ đó đến nay. Hiện nay, UBND xã ra thông báo thu hồi đất để thực hiện dự án khu công nghiệp. Theo nội dung trích đo chỉnh lý địa chính là đất rừng sản xuất, do đó, đơn vị giải phóng mặt bằng lập phương án đền bù là đất rừng sản xuất. Tôi xin hỏi, việc xác định loại đất để đền bù là đất rừng sản xuất như vậy có đúng không?

Tôi xin hỏi, “Trường hợp đất đã được sử dụng ổn định từ…” theo Điều 140 Luật Đất đai năm 2024 được hiểu như thế nào cho đúng: Trường hợp 1: Được hiểu theo quy định khoản 38 Điều 3 Luật Đất đai năm 2024, sử dụng đất ổn định là việc sử dụng đất vào một mục đích chính nhất định kể từ thời điểm bắt đầu sử dụng đất vào mục đích đó đến thời điểm cơ quan nhà nước có thẩm quyền xem xét việc sử dụng đất ổn định (nếu hiểu theo nghĩa này, đề nghị sửa Luật Đất đai tại Điều 140 theo đúng từ ngữ quy định của luật tránh gây hiểu sai). Trường hợp 2: Trường hợp đất đã được sử dụng ổn định nghĩa là người được giao đất vẫn đang sử dụng thửa đất đó đến khi được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (Luật chưa có quy định về từ ngữ “đất đã được sử dụng ổn định”). Ông Nguyễn Văn A được UBND xã giao đất không đúng thẩm quyền có giấy bàn giao đất của UBND xã (UBND xã giao một khoanh đất cho khoảng 20 hộ có sơ đồ giao, không thu tiền sử dụng đất). Hằng năm, sau khi được giao ông Nguyễn Văn A nộp thuế sử dụng đất phi nông nghiệp (đất ở) cho thửa đất trên. Tuy nhiên, sau khi được giao do không đủ tài chính xây nhà nên ông A sử dụng đất để trồng cây lâu năm. Đến năm 2023, ông Nguyễn Văn A xây nhà ở và công trình phục vụ đời sống trên thửa đất trên. Đến nay ông A làm hồ sơ đề nghị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì có đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hay không? Số tiền nộp quy định tại điều khoản nào của Luật?