Xây dựng - Nông nghiệp - Môi trường

Theo khoản 26 Điều 3 Luật Xây dựng 2014, lập dự án đầu tư xây dựng gồm việc lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi đầu tư xây dựng (nếu có), báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng hoặc báo cáo kinh tế - kỹ thuật đầu tư xây dựng và thực hiện các công việc cần thiết để chuẩn bị đầu tư xây dựng. Theo khoản 2 Điều 9 Nghị định số 98/2025/NĐ-CP ngày 6/5/2025, đối với nhiệm vụ sửa chữa, cải tạo, nâng cấp, mở rộng, xây dựng mới hạng mục công trình trong các dự án đã đầu tư xây dựng có dự toán kinh phí thực hiện từ 500 triệu đồng trở lên đến 20 tỷ đồng: Thủ trưởng cơ quan, đơn vị quản lý công trình xây dựng lập, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt báo cáo kinh tế - kỹ thuật đầu tư xây dựng theo trình tự, thủ tục quy định của pháp luật về đầu tư xây dựng công trình để làm căn cứ tổ chức thực hiện. Tôi xin hỏi, đối với nhiệm vụ sửa chữa, cải tạo, nâng cấp, mở rộng, xây dựng mới hạng mục công trình trong các dự án đã đầu tư xây dựng có dự toán kinh phí từ 500 triệu đồng trở lên đến 20 tỷ đồng thực hiện theo Nghị định số 98/2025/NĐ-CP là phải hình thành dự án đầu tư xây dựng, thực hiện lập dự án theo quy định của Luật Xây dựng có đúng không?

Năm 2021, tôi xây căn nhà 5 tầng, cho thuê một số phòng, số phòng còn lại để ở. Theo giải thích của Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy thì nhà tôi thuộc quản lý của Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy Thành phố, tôi phải khắc phục, lắp bổ sung các thiết bị Phòng cháy, chữa cháy theo quy chuẩn. Tôi trang bị mỗi tầng 3 bình bột chữa cháy (theo quy định 50 m2 phải có 1 bình, nhà của tôi 80 m2 nên mỗi tầng tôi để 03 bình). Mỗi người sinh sống trong căn nhà 1 mặt nạ phòng khói độc có tem kiểm định; lắp đầu báo khói cho từng phòng và các khu vực tầng 1; tủ trung tâm đủ kênh; có thang thoát hiểm ngoài nhà bảo đảm mọi khu vực đều có thể tiếp cận thang thoát hiểm nhanh chóng. Gia đình tôi được yêu cầu phải lắp hệ thống ống nước có họng nước tại mỗi tầng và 3 máy bơm tăng áp theo quy chuẩn, nhưng nhà tôi đã xây từ trước thời điểm Nghị định xử phạt có hiệu lực (trước ngày 1/1/2022) do các hạng mục khắc phục không được thiết kế từ đầu nên rất khó khăn như không có giếng thang để đi đường ống. Việc khoan rút lõi sàn rất phức tạp, ảnh hưởng đến kết cấu căn nhà và vướng lối đi, dẫn đến cản trở thoát nạn. Hoặc có giếng thang nhưng thể tích bể ngầm, tổng thể tích bồn chứa nước trên nóc nhà không đủ tiêu chuẩn, không bảo đảm duy trì thời gian bơm tăng áp theo quy định. Việc lắp hệ thống ống nước vô cùng bất cập, tốn rất nhiều tiền mà vẫn không bảo đảm theo quy chuẩn, vẫn có thể bị xử phạt hoặc dừng hoạt động cho thuê dẫn đến vô cùng lãng phí và thiệt hại cho gia đình. Đề nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết trường hợp của tôi.

Sau khi đo đạc lại diện tích đất nhà tôi tăng thêm 18 m2 so với Giấy chứng nhận cũ. Nguyên nhân tăng được UBND phường xác nhận là do đo đạc tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận tính toán bị sai số. Tôi xin hỏi, tôi cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì gia đình tôi có phải đóng tiền thuế không?

Công ty tôi là nhà thầu thi công xây dựng không có vốn nhà nước. Xin hỏi, công ty tôi cần thực hiện tự công khai thông tin về năng lực hoạt động xây dựng như thế nào? Công khai trên website của công ty có được không?

Tôi xin hỏi, quy định “việc tách, hợp thửa đất phải bảo đảm có lối đi” tại Điều 220 Luật Đất đai 2024 có áp dụng cho tất cả loại đất không, hay chỉ áp dụng cho một số loại cụ thể? Luật không nêu rõ loại đất nào không áp dụng, vậy có phải hiểu là quy định này áp dụng cho toàn bộ loại đất theo Luật Đất đai năm 2024 không? Theo tôi, nếu áp dụng cho toàn bộ loại đất thì rất bất cập, ví dụ trường hợp bố mẹ để lại 2 sào ruộng giữa cánh đồng, muốn tách cho 2 con trai thì chắc chắn không đủ điều kiện để tách. Xin hỏi, vậy hiểu thế nào mới đúng về “bảo đảm có lối đi”? Có phải lối đi cần là đường hợp pháp, được UBND xã thừa nhận, có thể hiện trên bản đồ địa chính và có mã đất (DGT) không, hay chỉ cần là một con đường nhỏ do gia đình tự mở, có kết nối với đường giao thông công cộng, và được các hộ dân có liên quan ký cam kết sử dụng chung cũng được coi là “có lối đi”, đủ điều kiện xem xét tách, hợp thửa cho đất rừng?

Khoản 18 Điều 122 Nghị định số 175/2024/NĐ-CP về chứng chỉ hành nghề xây dựng có nội dung: "... Trường hợp có lĩnh vực được mở rộng phạm vi theo quy định tại Nghị định này thì được áp dụng theo Nghị định". Tôi xin hỏi, những trường hợp có lĩnh vực được mở rộng phạm vi nêu trong quy định trên là những trường hợp nào?

Gia đình tôi được UBND xã cấp cho lô đất từ trước năm 1993, có đóng thuế hằng năm đầy đủ, đến khi nhà nước không thu thuế nữa thì ngưng nộp nhưng gia đình vẫn sử dụng để trồng rau. Năm 2018, gia đình tôi được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tuy nhiên do không kiểm tra kỹ nên gia đình không biết diện tích trong Giấy chứng nhận ít hơn diện tích đất thực tế. Đến nay, gia đình tôi muốn xây nhà thì mới biết không đủ đất để xây dựng. Hiện tại, các thửa liền kề với đất của gia đình tôi đều không có tranh chấp, gia đình đến UBND xã để làm thủ tục cấp Giấy chứng nhận lần đầu cho phần đất thiếu nhưng không được cán bộ hướng dẫn tiếp nhận thủ tục làm hồ sơ với lý do, đang giải quyết các vấn đề tồn đọng nên chưa giải quyết việc cấp sổ lần đầu. Tôi xin hỏi, trường hợp của gia đình tôi có đủ điều kiện để xin cấp Giấy chứng nhận lần đầu không? Nếu được thì cần làm thế nào để sớm được hoàn thành?

Tôi xin hỏi, theo quy định hiện hành, chức danh kỹ thuật thi công xây dựng có đủ điều kiện đăng ký dự thi chứng chỉ hành nghề hoạt động xây dựng lĩnh vực giám sát công tác xây dựng công trình không? Nếu không được thì thi lĩnh vực nào?

Từ tháng 6/2024, Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) thông báo tất cả lô hàng sầu riêng từ Việt Nam phải kiểm tra dư lượng Cadimi và từ ngày 10/1/2025 phải bắt buộc kiểm tra Auramine O (Vàng O) tại phòng thử nghiệm được phê duyệt. Hiện nay tại Việt Nam, số lượng phòng thử nghiệm được chỉ định rất ít, không đáp ứng được thời gian thử nghiệm. Mặt khác, trong thời gian vừa qua, một số tổ chức thử nghiệm bị phía Trung Quốc rút giấy phép và chưa được cấp lại, dẫn đến số lượng phòng thử nghiệm đáp ứng đã ít lại bị hạn chế, ảnh hưởng rất lớn đến sản lượng sầu riêng xuất khẩu. Qua tìm hiểu, công ty tôi liên hệ với một số phòng thử nghiệm đã đầu tư trang thiết bị, quy trình thử nghiệm Cadimi và Vàng O thì được biết, hiện nay các đơn vị thử nghiệm này vẫn chưa nộp được hồ sơ đăng ký chỉ định. Mặc dù, Chính phủ đã có Nghị định số 136/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 quy định phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Thông tư số 17/2025/TT-BNNMT ngày 19/6/2025 quy định về phân cấp quản lý nhà nước trong lĩnh vực quản lý chất lượng nông lâm sản và thủy sản. Theo đó, hồ sơ đăng ký chỉ định thử nghiệm hàm lượng Cadimi và Vàng O nộp tại cơ quan đầu mối do Chủ tịch UBND cấp tỉnh/thành phố phân công giao tiếp nhận hồ sơ. Nhưng tại TPHCM, tổ chức thử nghiệm mang hồ sơ đến nộp tại Sở Nông nghiệp và Môi trường thì được thông báo là chưa được tiếp nhận vì chưa được phân công, sau đó cán bộ Sở Nông ngiệp và Môi trường xem hồ sơ và hướng dẫn nộp tại Sở An toàn thực phẩm. Tổ chức thử nghiệm mang hồ sơ qua Sở An toàn thực phẩm thì được trả lời Sở không quản lý lĩnh vực nông sản xuất khẩu. Việc có ít các phòng thử nghiệm Cadimi và Vàng O đã khó khăn cho người nông dân và doanh nghiệp xuất khẩu. Nếu tình trạng này kéo dài, đất nước sẽ mất đi một ngành xuất khẩu mũi nhọn. Vì vậy, tôi xin đề nghị cơ quan chức năng kịp thời chỉ đạo tháo gỡ nút thắt trong việc phân cấp phân quyền theo Nghị định số 136/2025/NĐ-CP và Thông tư số 17/2025/TT-BNNMT, tạo điều kiện cho các đơn vị thử nghiệm được đăng ký chỉ định, qua đó, giải được bài toán “thiếu đơn vị thử nghiệm”, giúp cho doanh nghiệp xuất khẩu như công ty của ông Việt được thuận lợi trong việc mang sầu riêng Việt Nam đến với thị trường nước bạn.

Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do UBND huyện cấp cho hộ ông Nguyễn Văn A, gồm các thành viên: ông Nguyễn Văn A, bà Lê Thị B, ông Nguyễn Văn C và ông Nguyễn Văn D. Theo quy định mới, khi cấp Giấy chứng nhận sẽ không còn ghi tên “hộ” mà chỉ ghi tên người đại diện hoặc những người có chung quyền sử dụng đất. Vì vậy, khi thực hiện thủ tục cấp đổi Giấy chứng nhận, các thành viên trong hộ ông Nguyễn Văn A thống nhất để ông C và ông D đại diện đứng tên. Căn cứ khoản 4 Điều 256 Luật Đất đai năm 2024, việc cấp đổi Giấy chứng nhận đối với các thành viên có chung quyền sử dụng đất của hộ gia đình do các thành viên tự thỏa thuận và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật. Quy định này không yêu cầu phải có giấy tờ của cơ quan có thẩm quyền xác nhận số thành viên hộ gia đình tại thời điểm được giao đất, cho thuê đất hoặc công nhận quyền sử dụng đất. Tôi xin hỏi, vậy việc thay đổi người đại diện trong Giấy chứng nhận cần có văn bản thỏa thuận giữa các thành viên của hộ gia đình được cơ quan có thẩm quyền xác nhận không, hay đơn đăng ký biến động thể hiện nội dung ông C và D đứng đại diện cho thành viên còn lại? Trường hợp Giấy chứng nhận nêu trên nếu hộ gia đình có nhu cầu cấp mỗi thành viên một Giấy có được không?

Tôi đang tìm hiểu và chuẩn bị tham gia giao dịch mua bất động sản. Tôi đề nghị cơ quan chức năng hướng dẫn xử lý tình huống về ký hợp đồng đặt cọc/mua bán bất động sản hình thành trong tương lai để tôi hiểu và tuân thủ đúng quy định: Một văn bản thỏa thuận ký giữa khách hàng và công ty môi giới bất động sản quy định: khách hàng đặt cọc đủ 100% giá trị sản phẩm theo lộ trình (10% vốn tự có khi ký; ngân hàng giải ngân 80% khoản vay sau 1-1,5 tháng; thêm 10% vốn tự có sau khoảng 2 tháng), trong khi dự án chưa đủ điều kiện mở bán. Văn bản thỏa thuận ràng buộc khách hàng phải ký hợp đồng mua bán, nếu không ký thì bị phạt cọc và thu phí tư vấn 0,5% giá trị bất động sản, nếu ký thì không thu phí này. Khi ký hợp đồng mua bán, đồng thời ký Phụ lục 01 văn bản thỏa thuận, trong đó: 20% vốn tự có chuyển thành hợp đồng vay cho chủ đầu tư; 10% do môi giới giữ lại (từ khoản ngân hàng đã giải ngân); 70% còn lại chuyển qua "tài khoản chỉ định" thực chất là tài khoản thu nợ của ngân hàng để thanh toán giá bán sản phẩm theo hợp đồng mua bán. Tôi xin hỏi, văn bản thỏa thuận như trên có phải là thỏa thuận dân sự hợp pháp, hay thực chất là hình thức trá hình của hợp đồng đặt cọc/mua bán bất động sản và huy động vốn trái luật khi dự án chưa đủ điều kiện mở bán? Văn bản thỏa thuận và Phụ lục 01 có thuộc trường hợp giao dịch vô hiệu theo Điều 123, 124 Bộ luật Dân sự 2015 hay không?