Hỏi: Các trường hợp không phải tham gia BHXH bắt buộc

Bảo hiểm xã hội TP. Hà Nội trả lời vấn đề này như sau:

Điểm a và điểm l khoản 1 Điều 2 Luật BHXH năm 2024 quy định đối tượng tham gia BHXH bắt buộc bao gồm:

"a) Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn có thời hạn từ đủ 01 tháng trở lên, kể cả trường hợp người lao động và người sử dụng lao động thỏa thuận bằng tên gọi khác nhưng có nội dung thể hiện về việc làm có trả công, tiền lương và sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên;

... l) Đối tượng quy định tại điểm a khoản này làm việc không trọn thời gian, có tiền lương trong tháng bằng hoặc cao hơn tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thấp nhất".

Khoản 7 Điều 2 Luật BHXH năm 2024 quy định trường hợp không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc bao gồm:

"a) Người đang hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội, trợ cấp hằng tháng.

Chính phủ quy định đối tượng hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội, trợ cấp hằng tháng không thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc;

b) Lao động là người giúp việc gia đình;

c) Đối tượng quy định tại điểm m và điểm n khoản 1 Điều này đã đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định tại khoản 2 Điều 169 của Bộ luật Lao động, trừ trường hợp thời gian đóng bảo hiểm xã hội còn thiếu tối đa 06 tháng quy định tại khoản 7 Điều 33 của Luật này".

Khoản 5 Điều 3 Nghị định số 158/2025/NĐ-CP ngày 25/6/2025 của Chính phủ quy định đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc:

"5. Đối tượng quy định tại điểm a khoản 1 Điều 2 của Luật Bảo hiểm xã hội làm việc không trọn thời gian, có tiền lương trong tháng tính theo quy định tại khoản 2 Điều 7 của Nghị định này thấp hơn tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc thấp nhất; người lao động làm việc theo hợp đồng thử việc theo quy định của pháp luật lao động không thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc".

Luật BHXH chỉ quy định đối tượng tham gia BHXH bắt buộc và đối tượng không thuộc diện phải tham gia BHXH bắt buộc, không quy định về các loại hợp đồng.

Căn cứ các quy định trên để xét đối tượng phải tham gia BHXH bắt buộc và đối tượng không thuộc diện phải tham gia BHXH bắt buộc. Để nắm rõ các loại hợp đồng, đề nghị ông liên hệ tới Sở Nội vụ để được hướng dẫn chi tiết.