Tài chính – Ngân hàng – Công Thương

Mẹ tôi năm nay 90 tuổi, đang hưởng các khoản trợ cấp chính sách (ưu đãi người có công, trợ cấp tuất, trợ cấp người cao tuổi) với tổng số tiền khoảng 4 triệu đồng/tháng. Ngoài khoản tiền này, mẹ tôi không có bất kỳ nguồn thu nhập nào khác. Xin hỏi, tôi có được đăng ký mẹ là người phụ thuộc để được giảm trừ gia cảnh khi tính thuế thu nhập cá nhân không?

Ông A là cá nhân trực tiếp trồng lúa trên diện tích 100 công tầm lớn (~13 ha); năng suất đạt 1 tấn/công/vụ; tổng sản lượng: 100 tấn/vụ; giá bán: 7.000 đồng /kg; doanh thu: 700 triệu đồng/vụ. Ông A có thuê dịch vụ máy bay phun thuốc, máy gặt đập liên hợp và thuê nhân công thời vụ. Nông sản bán ra là lúa thô, chưa chế biến, và được một doanh nghiệp thu mua trực tiếp. Doanh nghiệp thu mua thực hiện lập Bảng kê 01/TNDN. Có ý kiến cho rằng ông A có doanh thu lớn nên bị xem là cá nhân kinh doanh, vượt ngưỡng 100 triệu đồng/năm phải đăng ký thuế, kê khai và nộp thuế thu nhập cá nhân (TNCN). Việc ông A thuê máy móc, thiết bị và lao động cho các công đoạn sản xuất làm mất đi yếu tố "trực tiếp trồng trọt" không còn thuộc diện được miễn thuế TNCN theo Thông tư số 111/2013/TT-BTC và khoản 1 Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng năm 2024 (GTGT). Do đó, giao dịch mua nông sản của doanh nghiệp với ông A không đủ điều kiện lập bảng kê 01/TNDN mà buộc phải có hóa đơn. Theo ý kiến của tôi, Thông tư số 40/2021/TT-BTC chỉ áp dụng ngưỡng 100 triệu đồng/năm với cá nhân kinh doanh hàng hóa, dịch vụ, không áp dụng với cá nhân sản xuất nông nghiệp. Trường hợp ông A không có hành vi mua đi bán lại, không phân phối thương mại, không đầu tư nhà xưởng chế biến, và sản xuất theo mùa vụ truyền thống nên không đủ điều kiện để coi là hoạt động kinh doanh. Do vậy, tôi đề nghị giải đáp rõ điều kiện được xem là "trực tiếp sản xuất nông nghiệp" trong bối cảnh hiện đại hóa sản xuất (có sử dụng máy móc, thuê dịch vụ phụ trợ), làm rõ ngưỡng doanh thu 100 triệu đồng/năm không áp dụng đối với cá nhân sản xuất nông nghiệp, dù có doanh thu lớn, nếu thỏa mãn điều kiện tại Thông tư số 111/2013/TT-BTC và khoản 1 Điều 5 Luật Thuế GTGT năm 2024. Đồng thời, hướng dẫn thống nhất việc lập bảng kê 01/TNDN trong trường hợp doanh nghiệp mua nông sản từ cá nhân trực tiếp sản xuất nhưng đủ điều kiện miễn thuế TNCN và thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT.

Công ty tôi có đón tiếp nhân viên của công ty mẹ và đối tác từ nước ngoài đến thăm nhà máy. Công ty chi trả các chi phí như ăn uống, phòng khách sạn cho các cá nhân này nhưng không chi trả bất kỳ khoản tiền lương, tiền công nào. Tôi xin hỏi, khoản chi phí ăn, ở nêu trên có bị tính là thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân của người nước ngoài không?

Dự án đầu tư của công tôi hết hạn vào ngày 22/6/2025. Xin hỏi, khi hết hạn dự án, công ty chấm dứt dự án theo Điều 48 Luật Đầu tư hay có được tiếp tục gia hạn dự án theo Điều 44 Luật Đầu tư không? Công ty tôi hoạt động thương mại và thuê văn phòng nên không thuộc điểm a và b khoản 4 Điều 44 Luật Đầu tư. Xin hỏi, công ty nộp hồ sơ điều chỉnh gia hạn dự án sau ngày hết hạn dự án 5 ngày thì có được gia hạn dự án không và thủ tục như thế nào?

Đơn vị tôi được giao nhiệm vụ làm chủ đầu tư thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia. Cho tôi hỏi, khi tổ chức mua sắm con giống hỗ trợ người dân (giá gói thầu vượt hạn mức chỉ định thầu) có được áp dụng điểm a khoản 1 Điều 29a Luật số 90/2025/QH15 không?

Công ty tôi liên danh nhà đầu tư cùng một doanh nghiệp để thực hiện dự án đầu tư và đã được UBND tỉnh chấp thuận việc liên danh thực hiện dự án đầu tư có sử dụng đất. Dự án đầu tư thuộc diện giao đất, thuê đất của nhà nước nên liên danh đang thực hiện thủ tục xin UBND tỉnh giao đất, cho thuê đất để thực hiện dự án. Theo khoản 1 Điều 4, điểm d khoản 7 Điều 126 Luật Đất đai năm 2024 thì UBND tỉnh có trách nhiệm giao đất cho nhà đầu tư trúng thầu hoặc tổ chức kinh tế do nhà đầu tư trúng thầu thành lập, đồng thời người sử dụng đất được nhà nước công nhận là tổ chức kinh tế theo Luật Đầu tư. Tuy nhiên tại khoản 18, 20, 21 Điều 2 Luật Đầu tư năm 2020 không giải thích rõ "liên danh nhà đầu tư" có phải tổ chức kinh tế, nhà đầu tư hay không, điều này dẫn đến vướng mắc trong quá trình thực hiện thủ tục về đất đai của liên danh nhà đầu tư. Luật Đầu tư năm 2020 hiện chưa liệt kê "liên danh nhà đầu tư" là một tổ chức kinh tế hay nhà đầu tư, tuy nhiên tại khoản 21 Điều 2 Luật Đầu tư năm 2020 có nêu về "tổ chức kinh tế bao gồm tổ chức khác thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh". Đồng thời, theo khoản 26 Điều 4 và Điều 5 Luật Đấu thầu năm 2023 thì liên danh nhà đầu tư được phép tham gia hoạt động đấu thầu để thực hiện các dự án đầu tư, điều này là hoàn toàn phù hợp với quy định về giao đất của UBND tỉnh trong trường hợp nhà đầu tư trúng thầu thực hiện dự án. Thêm vào đó, theo quy định pháp luật hiện hành thì "liên danh nhà đầu tư" không bắt buộc phải thành lập một tổ chức kinh tế mới. Do vậy, tôi cho rằng "liên danh nhà đầu tư" là một tổ chức khác thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh theo khoản 21 Điều 2 Luật Đầu tư năm 2020 và đủ điều kiện để được giao đất, cho thuê đất thực hiện dự án đầu tư theo quy định pháp luật. Đề nghị cơ quan chức năng có ý kiến giải đáp vướng mắc pháp lý để doanh nghiệp, cơ quan nhà nước chấp thuận đầu tư có cơ sở thực thi pháp luật.

Tại khoản 1 Điều 17 Nghị định số 181/2025/NĐ-CP quy định về thuế suất 0%: “b) Hàng hóa từ nội địa Việt Nam bán cho tổ chức trong khu phi thuế quan và được tiêu dùng trong khu phi thuế quan phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất xuất khẩu. (dịch vụ cũng tương tự)”. Tôi hiểu quy định trên là: Hàng hóa dịch vụ mà chi phí cấu thành nên giá thành toàn bộ của sản phẩm xuất khẩu. Xin hỏi, tôi hiểu vậy đã đúng chưa? Nếu chưa đúng thì đề nghị cơ quan chức năng giải thích, hướng dẫn cụ thể.

Điều 4.2.e Pháp lệnh Ngoại hối quy định, người Việt Nam cư trú được xác định là công dân Việt Nam cư trú tại Việt Nam; công dân Việt Nam cư trú ở nước ngoài có thời hạn dưới 12 tháng... Điều 4.3 Pháp lệnh Ngoại hối quy định, người không cư trú là các đối tượng không quy định tại khoản 2 Điều này. Tôi xin hỏi, người Việt Nam là người không cư trú được xác định dựa trên giấy tờ chứng minh người Việt Nam được phép cư trú ở nước ngoài từ 12 tháng trở lên, hay là giấy tờ chứng minh kèm theo thực tế chứng minh người Việt Nam đã sinh sống ở nước ngoài từ 12 tháng trở lên? Trường hợp người Việt Nam cư trú ở nước ngoài từ 12 tháng trở lên, nhưng người Việt Nam vẫn còn đầy đủ giấy tờ quốc tịch, Căn cước công dân và nơi đăng ký thường trú hợp pháp tại Việt Nam, thì có thể xác định người Việt Nam này đồng thời là người cư trú và người không cư trú hay không?

Khi thực hiện kê khai, nộp thuế cá nhân từ hoạt động thương mại điện tử kỳ tháng 6/2025, tôi đã gặp phải sự cố trên hệ thống thuế điện tử. Sau khi nộp tiền thành công qua ứng dụng eTax Mobile theo hướng dẫn của bộ phận hỗ trợ, khoản nộp của tôi bị hệ thống ghi nhận sai cơ quan thuế quản lý (ghi nhận tại Thuế cơ sở 2 thay vì Thuế cơ sở 5), dẫn đến tình trạng hệ thống vừa báo nợ thuế, vừa báo nộp thừa. Sự cố này khiếntôi không thể làm thủ tục bù trừ hay hoàn trả khoản nộp thừa, đồng thời phải nộp lại lần thứ hai để tránh bị phạt chậm nộp. Tôi đề nghị cơ quan chức năng làm rõ nguyên nhân và có giải pháp khắc phục triệt để, bảo đảm sự ổn định, tin cậy của hệ thống công nghệ thông tin ngành thuế, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

Đơn vị sự nghiệp công lập của tôi tổ chức lựa chọn nhà thầu gói thầu dịch vụ tư vấn (trước ngày 04/8). Đến bước mở, kiểm tra và đánh giá hồ sơ đề xuất về tài chính, theo quy định tại Khoản 3 Điều 68 Nghị định số 24/2024/NĐ-CP: "Việc đánh giá chi tiết hồ sơ đề xuất về tài chính và xếp hạng nhà thầu thực hiện theo quy định tại khoản 3 Điều 42 của Nghị định này". Theo khoản 3 Điều 42 Nghị định số 24/2024/NĐ-CP: "Sau khi hình thành danh sách xếp hạng nhà thầu, tổ chuyên gia lập báo cáo gửi bên mời thầu xem xét… Chủ đầu tư không phải phê duyệt danh sách xếp hạng nhà thầu". Quy định trên có sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 17/2025/NĐ-CP: "Chủ đầu tư không phải phê duyệt danh sách xếp hạng nhà thầu". Gói thầu nêu trên đơn vị tôi thuê tư vấn để lập E-HSMT, đánh giá E-HSDT, thẩm định E-HSMT và thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu, bên tư vấn tham mưu như sau: - Tờ trình xin đề nghị phê duyệt kết quả đánh giá E-HSĐXKT; - Thẩm định danh sách nhà thầu đáp ứng yêu cầu kỹ thuật; - Chủ đầu tư Quyết định phê duyệt danh sách nhà thầu đáp ứng yêu cầu kỹ thuật; - Mở, kiểm tra và đánh giá hồ sơ đề xuất về tài chính (biên bản, báo cáo đánh giá,…); - Tờ trình đề nghị phê duyệt danh sách xếp hạng nhà thầu; - Chủ đầu tư Quyết định phê duyệt danh sách xếp hạng nhà thầu. Tôi xin hỏi, đơn vị tư vấn tham mưu phê duyệt danh sách xếp hạng nhà thầu và chủ đầu tư Quyết định phê duyệt danh sách xếp hạng nhà thầu có phù hợp với quy định nêu trên không? Nếu không phù hợp, vậy trong trường hợp này đã vi phạm quy định nào và hình thức xử phạt ra sao?

Tôi đang hoạt động cá nhân trong lĩnh vực lập trình, cung cấp và cho thuê phần mềm trực tuyến (mô hình SaaS) phục vụ cá nhân và doanh nghiệp trong và ngoài nước. Khách hàng đăng ký sử dụng phần mềm thông qua nền tảng web và thanh toán 100% qua chuyển khoản ngân hàng. Phần mềm do tôi tự phát triển và cung cấp, theo hình thức người dùng trả tiền để sử dụng theo tháng. Tuy nhiên, trong các năm trước (2023, 2024), tôi chưa đăng ký hộ kinh doanh hoặc khai báo thuế. Nay, tôi muốn thực hiện nghĩa vụ thuế cá nhân và tự nguyện kê khai bổ sung các khoản thu nhập đã phát sinh trước khi đăng ký hộ kinh doanh. Xin hỏi, tôi có được tự nguyện kê khai thuế thu nhập cá nhân của các năm trước (2023, 2024) dưới tư cách cá nhân không? Hoạt động cung cấp phần mềm theo hình thức cho thuê trực tuyến định kỳ (SaaS) do cá nhân tự phát triển có được xem là hoạt động sản xuất phần mềm và được miễn thuế thu nhập cá nhân không? Nếu ông đăng ký hộ kinh doanh từ năm 2025, ông có thể kê khai bổ sung doanh thu đã phát sinh trong các năm trước (2023, 2024) theo hình thức nào? Có bắt buộc phải tách biệt và khai dưới tư cách cá nhân không?