Xây dựng - Nông nghiệp - Môi trường

Theo Nghị định số 136/2026/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 7/4/2026), quy định về điều kiện thu nhập đối với người mua nhà ở xã hội đã được bổ sung và làm rõ. Trong đó, đối với người độc thân đang trực tiếp nuôi con chưa thành niên, thu nhập bình quân hằng tháng thực nhận không được vượt quá 35 triệu đồng, căn cứ theo bảng lương, tiền công do cơ quan, đơn vị hoặc doanh nghiệp nơi người lao động đang làm việc xác nhận. Tôi xin hỏi, vậy thu nhập bình quân hằng tháng thực nhận có bao gồm các khoản: tiền thưởng năng suất/KPI; tiền làm thêm giờ (tăng ca); các khoản phụ cấp như nhà ở, xăng xe, điện thoại, cơm trưa và các khoản phụ cấp khác hay không? Hay chỉ tính tiền lương thực nhận theo hợp đồng lao động sau khi trừ các khoản phải khấu trừ theo quy định? Tôi ký hợp đồng mua nhà ở xã hội vào tháng 1/2025, tại thời điểm đó đã nộp hồ sơ xác nhận điều kiện thu nhập theo quy định hiện hành lúc bấy giờ (mức thu nhập thực nhận không quá 15 triệu đồng/tháng). Nay Nghị định số 136/2026/NĐ-CP đã có quy định mới đối với nhóm người độc thân đang trực tiếp nuôi con chưa thành niên. Tôi xin hỏi, quy định mới này có được áp dụng để xem xét, cập nhật đối với các hồ sơ đã nộp trước khi Nghị định có hiệu lực hay không? Tôi có quyền đề nghị chủ đầu tư hoặc cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận, bổ sung giấy xác nhận thu nhập theo quy định hiện hành để cập nhật vào hồ sơ đăng ký mua nhà ở xã hội của mình không?

Tôi có 200 m2 đất, trong Giấy chứng nhận ghi 50 m2 đất ở tại đô thị, 150 m2 đất trồng cây. Nay nhà tôi có nhu cầu chuyển 100 m2 sang đất ở (phù hợp quy hoạch và kế hoạch sử dụng đất). Một phần đất trong 100 m2 đó ông đã xây nhà. Theo trả lời của Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường, đất trồng cây xây dựng nhà không được phép chuyển mục đích cho dù đất phù hợp sử dụng đất ở. Tôi xin hỏi, điều khoản nào trong Luật Đất đai quy định có nhà trên đất trồng cây không được chuyển mục đích? Giờ nhà tôi muốn chuyển mục đích và giữ nguyên nhà thì có được không (chịu phạt hành chính sai quy định)?

Năm 2022, tôi được bố tặng cho một thửa đất và đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Năm 2026, gia đình tôi tình cờ phát hiện thửa đất trong sổ đỏ bị sai số thửa và lần lại thì phát hiện thêm thửa đất ấy trong lần kê khai để làm lại Giấy chứng nhận của bố tôi vào năm 2000 cũng bị sai so với hồ sơ gốc, dẫn tới khi tặng cho tôi bị sai số thửa (hồ sơ gốc được cấp năm 1958). Tôi xin hỏi, trong trường hợp này gia đình tôi có đủ điều kiện làm hồ sơ đính chính thửa đất không (vì còn hồ sơ gốc năm 1958 thể hiện đúng thửa đất mà gia đình tôi đang canh tác ổn định từ đó đến nay)? Quy trình và hồ sơ thực hiện như thế nào? Cơ quan nào chịu trách nhiệm?

Tôi được biết, từ ngày 1/7/2026 áp dụng chính sách ưu tiên đối với người có từ 2 con đẻ trở lên khi đăng ký mua nhà ở xã hội. Tôi có 2 con đẻ, nhưng tôi đã ly hôn, hiện nuôi 1 con, còn 1 con ở với bố theo quyết định của Tòa án. Tôi xin hỏi, trường hợp của tôi có được xác định thuộc đối tượng ưu tiên nêu trên hay không? Tiêu chí có từ 2 con đẻ trở lên được xác định như thế nào? Có phân biệt trường hợp đang trực tiếp nuôi con hay không? Ngoài ra, việc thuộc diện ưu tiên có làm thay đổi các điều kiện xét duyệt về nhà ở, thu nhập hay các điều kiện khác khi đăng ký mua nhà ở xã hội hay không? Trường hợp thuộc đối tượng này thì người dân cần chuẩn bị những giấy tờ gì hay biểu mẫu nào để chứng minh và thực hiện xác nhận tại cơ quan nào?

Bố tôi đứng tên sổ đỏ được cấp tháng 2/1995. Trên sổ ghi 1.100 m2 đất “thổ cư”. Nay gia đình tôi làm thủ tục cấp đổi sổ thì Văn phòng đăng ký đất đai trả hồ sơ và cho biết, sổ nhà tôi vượt hạn mức, loại đất “thổ cư” không có trong loại đất quy định tại Luật Đất đai hiện hành, đề nghị về xã xác định lại. Tuy nhiên, khi liên hệ xã, gia đình được báo, chưa có hướng dẫn của thành phố về những trường hợp này. Tôi xin hỏi, Văn phòng đăng ký đất đai và xã trả lời như vậy có đúng không? Nếu đúng thì gia đình tôi phải đợi tới khi nào thành phố có hướng dẫn để được cấp đổi sổ mới và đăng ký biến động có phải không? Tôi cần căn cứ văn bản nào để áp dụng cho đất nhà tôi?

Tôi làm hồ sơ mua nhà ở xã hội theo Mẫu số 01a ban hành kèm Thông tư số 32/2025/TT-BXD (được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 08/2026/TT-BXD). Mẫu 01a yêu cầu cơ quan, doanh nghiệp xác nhận tổng thu nhập bình quân hằng tháng thực nhận theo Bảng tiền công, tiền lương. Tuy nhiên, công ty tôi (doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài) có chính sách không xác nhận thu nhập thực nhận (net salary) vì số tiền thực nhận thay đổi theo các khoản khấu trừ như BHXH, BHYT, BHTN, thuế TNCN, phụ cấp, thưởng... Công ty chỉ xác nhận được thu nhập trước thuế (gross salary) hoặc mức thu nhập theo bảng lương. Tôi xin hỏi, trong trường hợp doanh nghiệp không có chính sách xác nhận thu nhập thực nhận mà chỉ xác nhận thu nhập trước thuế, hồ sơ theo Mẫu 01a có được chấp nhận hay không? Doanh nghiệp có thể ghi xác nhận mức thu nhập trước thuế và người lao động nộp bổ sung sao kê lương, bảng lương để chứng minh thu nhập hay không? Trường hợp này cần thực hiện theo hướng dẫn nào để bảo đảm hồ sơ mua nhà ở xã hội đúng quy định?

Tôi đứng tên trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại ngoại thành TP. Hà Nội, trên đất hiện không có nhà ở. Khi tôi xin xác nhận điều kiện về nhà ở để phục vụ đăng ký mua nhà ở xã hội thì tôi được Văn phòng đăng ký đất đai nơi có dự án trả kết quả chỉ ghi lại đúng các thông tin trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của mảnh đất tôi đã đứng tên mà không khẳng định việc tôi chưa có nhà trên đất. Xin hỏi, trong trường hợp này tôi cần làm hoặc xin thêm các giấy tờ nào để xác định trên đất chưa có nhà và đáp ứng yêu cầu điều kiện được mua nhà ở xã hội?

Năm 1999, bố mẹ tôi có lấn chiếm đất của Trại chăm sóc người bị bệnh phong do Trung tâm Phòng chống bệnh xã hội tỉnh (cũ) quản lý (có văn bản giao đất năm 2010 của UBND tỉnh) để xây dựng nhà ở và canh tác nông nghiệp. Năm 2013, UBND tỉnh (cũ) có quyết định thu hồi đất và chuyển mục đích sang đất ở để cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng (trong đó có đất của bố mẹ tôi). Bố mẹ tôi sử dụng ổn định từ năm 1999 đến nay, phù hợp quy hoạch sử dụng đất. Nay bố mẹ tôi làm hồ sơ xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì cán bộ địa chính yêu cầu xử phạt vi phạm hành chính về lấn chiếm và nộp số lợi bất hợp pháp từ 1999 đến nay là 27 năm sau đó mới được cấp Giấy. Tôi xin hỏi, việc xử phạt hành chính về chiếm đất và nộp số lợi bất hợp pháp 27 năm là đúng hay sai?

Tôi xin hỏi, việc cấp đổi sổ đỏ sang sổ hồng được quy định thế nào? Sau khi cấp đổi sổ đỏ sang sổ hồng thì diện tích đất có thay đổi không? Nếu thay đổi diện tích xuống mức thấp nhất thì quyền lợi của người dân được thực hiện như thế nào?

Năm 2023, tôi sang nhượng 2.626 m2 đất nông nghiệp cho các con canh tác sản xuất. Trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ghi tên tôi và vợ. Nay nhà nước thu hồi để làm đường. Vợ chồng tôi: 1 người hưởng lương hưu, 1 người đang tham gia BHXH, nên sẽ không được hưởng chính sách hỗ trợ, nhưng con tôi sinh năm 2005, không tham gia BHXH, là người trực tiếp sản xuất nông nghiệp và có nguồn thu nhập ổn định từ sản xuất nông nghiệp. Tôi xin hỏi, trường hợp này con tôi có được hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm hay không?

Ông A xây dựng nhà năm 2013 không có giấy phép xây dựng. Năm 2026, ông làm bìa đỏ và có nhu cầu chứng nhận sở hữu nhà. Tại thời điểm cấp bìa, kiểm tra thì tài sản gắn liền với đất (nhà cấp IV, diện tích 150 m2) được tạo lập từ sau thời điểm quy hoạch được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, mà tài sản được tạo lập đó phù hợp với quy hoạch được duyệt tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất. Theo quy định thì khi ông A có nhu cầu chứng nhận quyền sở hữu nhà ở không phải thực hiện việc xác định điều kiện tồn tại nhà ở, công trình xây dựng; đối với nhà ở thuộc trường hợp phải xin phép xây dựng quy định tại khoản 3 Điều 148 Luật Đất đai (không có giấy phép xây dựng cũng như giấy tờ quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều 148 Luật Đất đai) mà không có giấy xác nhận của cơ quan có chức năng quản lý về xây dựng cấp huyện trước ngày 1/7/2025 về đủ điều kiện tồn tại nhà ở, công trình xây dựng đó theo quy định của pháp luật về xây dựng thì việc đủ điều kiện tồn tại nhà ở, công trình xây dựng do chủ sở hữu công trình chịu trách nhiệm. Ông A đã có cam kết về điều kiện tồn tại nhà ở, công trình xây dựng do chủ sở hữu công trình chịu trách nhiệm. Tôi xin hỏi, vậy trường hợp trên đủ điều kiện chứng nhận sở hữu nhà ở không, hay chỉ chứng nhận đất ở? Hiện nay trên địa bàn phường có rất nhiều trường hợp vướng mắc như trên.